พระบรมราชานุสรณ์

พระบรมราชานุสรณ์ สมเด็จพระเจ้ากรุงธนบุรี

พระบรมราชานุสรณ์ รัฐบาลไทยได้ประกาศให้วันที่ 28 ธันวาคมของทุกปี ซึ่งตรงกับวันที่พระองค์ทรงสวมมงกุฎเป็น “วันพระเจ้าตากสินมหาราช” “พระเจ้าตากสินมหาราช” นิธิ เอี้ยวศรีวงศ์ บันทึกว่า พระองค์ทรงเป็นราชาวีรบุรุษของชาติไทยที่ประชาชนรู้จักดีที่สุด และมีศาลเจ้าและอนุสาวรีย์ที่อุทิศให้กับพระองค์มากกว่าพระมหากษัตริย์ไทยในอดีต

รัฐบาลจอมพล ป. พิบูลสงครามร่วมกับคนไทยร่วมกันสร้างพระบรมราชานุสาวรีย์ที่ประดิษฐานอยู่ที่วงเวียนใหญ่ฝั่งธนบุรีซึ่งศาสตราจารย์ศิลป์ พีระศรี คณบดีประติมากรรมมหาวิทยาลัยศิลปากรในขณะนั้นเป็นผู้ออกแบบ รัฐบาลได้ดำเนินการพระราชพิธีบรมราชาภิเษก พิธีเปิดและสักการะพระบรมราชานุสาวรีย์ครั้งแรกเมื่อวันที่ 17 เมษายน พ.ศ. 2497 และต่อมาเมื่อวันที่ 28 ธันวาคม พ.ศ. 2497 ได้มีการทำพิธีเปิดอย่างเป็นทางการอีกครั้ง

พระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดชบรมนาถบพิตร ทรงวางพวงมาลาถวายสักการะ ต่อมารัฐบาลได้กำหนดให้วันที่ 28 ธันวาคม เป็นวันสักการะพระบรมราชานุสาวรีย์พระเจ้าตากสินมหาราชเช่นกัน มีความสูงจากตีนม้าถึงยอดพระมาลาประมาณ 9 เมตร ตั้งอยู่บนฐานคอนกรีตเสริมเหล็กขนาด 8.90 × 1.80 × 3.90 เมตร

สกุล ณ นคร สืบเชื้อสายตรงจาก พระบรมราชานุสรณ์ สมเด็จพระเจ้ากรุงธนบุรี

หลุมฝังศพที่บรรจุเครื่องราชอิสริยาภรณ์ของกษัตริย์ธนบุรีและราชวงศ์ตั้งอยู่ในอำเภอเฉิงไห่ มณฑลกวางตุ้งในประเทศจีนเมื่อ พ.ศ. 2464 เชื่อกันว่าลูกหลานของกษัตริย์ธนบุรีได้ส่งชุดนี้ไปฝังตามประเพณีจีน ซึ่งสนับสนุนอ้างว่าที่แห่งนี้เป็นบ้านเกิดของราชวงศ์ กองทัพเรือไทยยังตั้งชื่อเรือรบหลวงตากสิน ซึ่งเป็นเรือฟริเกต Type 53 ที่ผลิตในจีนรุ่นดัดแปลง เพื่อเป็นเกียรติแก่ และยังได้รับพระราชทานยศเป็นบิดาแห่งทหารม้าไทย

พระบรมราชานุสาวรีย์ ณ วงเวียนใหญ่

ด้วยความสามารถของพระองค์ดังที่กล่าวข้างต้น ประชาชนทุกหมู่เหล่าได้ร่วมกันสร้างพระบรมราชานุสาวรีย์เพื่อประดิษฐาน ณ วงเวียนใหญ่ เขตธนบุรี กรุงเทพมหานคร โดยศาสตราจารย์ศิลป์ พีระศรี คณบดีคณะประติมากรรม ม.ศิลปากร เป็นนักออกแบบรัฐบาลได้ประกอบพิธีเปิดพระบรมราชานุสาวรีย์ครั้งแรกเมื่อวันที่ 17 เมษายน พ.ศ. 2497 และเมื่อวันที่ 28 ธันวาคม พ.ศ. 2497

ได้มีการทำพิธีเปิดอย่างเป็นทางการอีกครั้ง โดยพระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช บรมนาถบพิตร ทรงวางพวงมาลาสักการะทุกปี ต่อมารัฐบาลได้กำหนดให้วันที่ 28 ธันวาคม ซึ่งเป็นวันเฉลิมพระชนมพรรษาของพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวฯ เป็นวันสักการะพระบรมราชานุสาวรีย์พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว

พระบรมราชานุสาวรีย์ ณ ทุ่งนาเชย

ชาวจันทบุรีภูมิใจกับประวัติศาสตร์จันทบุรีเป็นอย่างยิ่ง รวมถึงวีรกรรมของบรรพบุรุษผู้เสียสละเลือดและชีวิต ที่เข้าร่วมกองทัพของพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวธนบุรีประสบความสำเร็จในการกู้คืนเสรีภาพ จึงร่วมกันสร้างพระบรมราชานุสาวรีย์กรุงธนบุรี ณ ทุ่งนา กลางอำเภอเมืองจันทบุรีในปัจจุบัน ได้มีพิธีเปิดเมื่อวันที่ 28 ธันวาคม พ.ศ. 2542 ซึ่งตรงกับวันเฉลิมพระชนมพรรษา

เมื่อวันที่ 28 ธันวาคม พ.ศ. 2310 โดยกรมศิลปากรได้นำศิลาจารึกพระปรมาภิไธย สมเด็จพระเจ้าตากสิน กรุงธนบุรี เสด็จประทับ ณ พระบรมราชานุสาวรีย์ แต่ถูกชาวจันทบุรีคัดค้าน ขอเปลี่ยนเป็นจารึกใหม่ว่า สมเด็จพระเจ้าตากสินมหาราช โดยทรงเขียนจดหมายถึงสำนักเลขาธิการนายกรัฐมนตรีเพื่อนำเรื่องเข้าประชุมคณะรัฐมนตรี ซึ่งได้รับการอนุมัติเมื่อวันที่ 27 ตุลาคม 2542 เป็นต้นไป

ก่อนหน้า : สมเด็จพระเจ้ากรุงธนบุรีเสด็จสวรรคต พุทธศักราช 2325 เมื่อกรุงธนบุรีอายุได้ 15 ปี